Optimalna ishrana biljaka

Optimalna ishrana biljaka podrazumeva snabdevenost biljaka svim hranjivim makro i mikro elementima potrebnim za formiranje i rast svih vegetativnih i generativnih organa. Makroelemetni su oni elementi za kojima biljka ima najveće potrebe i ovu grupu čine primarni makroelementi, azot (N), fosfor (P) i kalijum (K), i sekundarni makroelementi magnezijum (Mg), kalcijum (Ca) i sumpor (S). Mikroelementi od velikog značaja za razvoj biljke su cink (Zn), bor (B), mangan (Mn), molibden (Mo), gvozdje (Fe) i drugi.
Cilj optimalne mineralne ishrane biljaka jeste da se dopuni razlika između potrebe biljaka i mogucnosti zemljišta da opskrbi biljku sa pojedinim hranivom. Optimalna količina dodatih hraniva je bitno da sa jedne strane u potpunosti zadovoljava potrebe biljaka, a sa druge strane ne ostavlja višak u zemljištu. Dodavanjem prekomerne količine hraniva stvaramo nepotrebne viškove hraniva u zemljištu, kao i nepotrebne troškove.

Opimalnu ishranu biljaka nije lako postići, jer su mnogi faktori u poljoprivrednoj proizvodnji nepredvidivi. Polazna tačka u planiranju je postavljanje realnog prinosa odredjene biljne vrste. Takođe, potrebno je poznavati kolike su potrebe biljnih kultura za određenim hranivama, kao i koliko hraniva biljna vrsta iznosi po toni biljne mase i prinosa. Tabelom su prikazane potrebe biljaka za primarnim makroelementima, odnosno koje količine hraniva biljke iznose sa tonom prinosa.

TABELA IZNOŠENJA HRANIVA PO TONI PRINOSA RAZVRSTANO PO BILJNIM VRSTAMA:

Biljna vrstaNPK
Ozima pšenica301325
Raž271226
Ozimi ječam271026
Jari ječam23921
Ovas281229
Kukuruz za zrno251322
Sirak za zrno291031
Sudanska trava4,51,23,5
Silažni kukuruz3,51,54
Šećerna repa3,51,55,5
Krompir529
Boranija501735
Grašak195,615,2
Soja623751
Pasulj522346
Suncokret413070
Uljana repica553543
Duvan451580
Industijska paprika4,81,66,5
Luk3,40,92,8
Paradajz2,513,6
Kukuruz šećerac251418
Lucerka27715

Množenjem očekivanog prinosa sa podacima iz tabele, dobija se tačna potreba biljaka za primarnim hranjivim makroelementima koje zadovoljavaju planiran prinos (t/ha).

Kako bismo odredili količinu hraniva koje treba uneti preko organskih ili mineralnih djubriva moramo znati stanje svakog hraniva u zemljištu. Informacije o stanju hraniva u zemljištu dobijamo analizom zemljišta. Određivanje optimalne količine hraniva zavisi i od toga koliki su žetveni ostaci, kao i da li se žetveni ostaci vraćaju obradom u zemljište ili iznose sa lokaliteta. Ukoliko je zemljište đubreno stajnjakom treba znati koja vrsta stajnjaka (svinjski, govedji, ovčiji, živinski..) i koliko je primenjeno po hektaru. Stajnjak ima produženo dejstvo i računa se da degresivno otpušta hranivo naredne četiri godine od primene, osim kod živinskog za koji se računa da ima dve godine dejstva.

Pored navedenih parametara postoje i određene korelacije između hraniva u zemljištu, na osnovu kojih se donosi odluka o preciznoj primeni mineralnih đubriva.

Elixir Zorka, sa svojim stručnim timom, stoji Vam na raspolaganju oko tačnog utvrđivanja količina, formulacije, vremena i načina primene mineralnih đubriva.

dipl. ing. agronomije Miroslav Vlaović